नयाँ दिल्ली। भारतका प्रख्यात सामाजिक अभियन्ता तथा शिक्षा सुधारक सोनम वाङचुकले २६ दिनदेखि जारी आमरण अनशन अन्त्य गरेका छन्। केन्द्रीय स्वास्थ्य मन्त्री जे.पी. नड्डा, केन्द्रीय मन्त्री डा. जितेन्द्र सिंह तथा लेह–लद्दाख एपेक्स बडी (LAB) का वरिष्ठ नेताहरूको उपस्थितिमा उनले जुस पिएर अनशन तोडेका हुन्।
वाङचुकले गत जुन २८ देखि अनिश्चितकालीन आमरण अनशन सुरु गरेका थिए। उनले हालै सार्वजनिक भएका प्रतिस्पर्धात्मक परीक्षाका प्रश्नपत्र चुहावट, परीक्षा प्रणालीमा देखिएको अनियमितता तथा त्यसबाट लाखौं विद्यार्थीको भविष्यमा परेको असरप्रति सरकारको जिम्मेवारी माग्दै आन्दोलन थालेका थिए। उनले शिक्षा मन्त्री धर्मेन्द्र प्रधानको राजीनामा, दोषीमाथि कडा कारबाही र परीक्षा प्रणालीमा पारदर्शिता सुनिश्चित गर्नुपर्ने माग अघि सारेका थिए।
अनशनका क्रममा भारतका विभिन्न राज्यमा विद्यार्थी आन्दोलन थप चर्किएको थियो। नयाँ दिल्लीको जन्तर–मन्तर लगायतका क्षेत्रमा हजारौं विद्यार्थी सडकमा उत्रिएका थिए भने केही स्थानमा प्रहरी र प्रदर्शनकारीबीच झडपसमेत भएको थियो। आन्दोलन हिंसात्मक बन्न सक्ने संकेत देखिएपछि सरकार र आन्दोलनकारी पक्षबीच लगातार वार्ता भएको थियो।
लामो छलफलपछि सरकारसँग केही महत्वपूर्ण विषयमा सहमति बनेको र देशमा थप हिंसा हुन नदिन आफूले अनशन अन्त्य गर्ने निर्णय गरेको वाङचुकले बताएका छन्। उनले वार्ताका विस्तृत सर्तहरू पछि सार्वजनिक गर्ने जनाएका छन्।
यसैबीच भारतीय प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीले परीक्षा प्रश्नपत्र चुहावट रोक्न कडा कानुन ल्याउने, दोषीविरुद्ध द्रुत कारबाही गर्ने तथा परीक्षा प्रणालीलाई थप विश्वसनीय बनाउने प्रतिबद्धता व्यक्त गरेका छन्। यद्यपि आन्दोलनको नेतृत्व गरिरहेको विद्यार्थी समूहले आफ्ना मुख्य माग पूरा नभएसम्म आन्दोलन जारी रहने जनाएको छ।
वाङचुकको २६ दिने आमरण अनशनले भारतको शिक्षा प्रणाली, परीक्षा व्यवस्थापन र सरकारी जवाफदेहितामाथि गम्भीर बहस सिर्जना गरेको छ। आन्दोलनले राष्ट्रियस्तरमै व्यापक समर्थन पाएको थियो भने लाखौं विद्यार्थी र अभिभावकले यसलाई निष्पक्ष शिक्षा प्रणालीको पक्षमा उठेको महत्वपूर्ण आवाजका रूपमा लिएका छन्।