डेंगु संक्रमण पुष्टिपछि आँधीमुल नेपाली कल्याण समाजको सकृयतामा सरसफाइ अभियान

आँबुखैरेनी
आँबुखैरेनी गाउँपालिका–१ मा डेंगु संक्रमण देखिएसँगै स्थानीयस्तरमा सरसफाइ र लामखुट्टेको बासस्थान नष्ट गर्ने अभियानलाई तिब्रता दिइएको छ । थप प्रभावकारी बनाउनुपर्ने आवश्यकता देखिएको छ। आँबुखैरेनी अस्पतालमा वडा नं. १ का दुई जनामा डेंगु संक्रमण पुष्टि भएपछि यस अभियानलाई तिब्रता दिइएको हो।
वडाध्यक्ष प्रेमबहादुर गुरुङले वडाका प्रत्येक टोलबासीलाई आफ्नो घर, आँगन, सडक तथा सार्वजनिक स्थानको सरसफाइमा जुट्न अपिल गर्नुभएको छ। डेंगु फैलाउने एडिज जातिको लामखुट्टेले सफा पानी जमेको स्थानमा समेत प्रजनन गर्ने भएकाले पानी जम्ने ठाउँ पहिचान गरी नष्ट गर्नु र वातावरण सफा राख्नु संक्रमण नियन्त्रणको महत्वपूर्ण उपाय मानिन्छ।
यही सन्दर्भमा आँधीमुल नेपाली कल्याण समाजले भने डेंगुको पछिल्लो जोखिम देखिनुअघि नै समुदायस्तरमा सरसफाइ अभियानलाई निरन्तरता दिँदै आएको छ। समाजले विगत दुई महिनादेखि प्रत्येक शनिबार नियमित सरसफाइ कार्यक्रम सञ्चालन गर्दै आएको जनाएको छ।
सडक, गोरेटो, चौतारा तथा सार्वजनिक स्थलको सरसफाइमा स्थानीय बासिन्दालाई सहभागी गराउँदै आएको समाजले सरसफाइलाई केवल एकदिने कार्यक्रम नभई सामुदायिक संस्कार र नियमित जिम्मेवारीका रूपमा अघि बढाउने प्रयास गरेको छ।
यसै अभियानको निरन्तरताका रूपमा भोलि असोज ३ गते शनिबार बिहान ७ बजे धारी चौताराबाट सरसफाइ कार्यक्रम सुरु हुँदैछ। कार्यक्रममा धारी टोलदेखि आचार्यिनी चौतारो, लम्साल डाँडा, बुढीकुवा–कुबेर डाँडा सडक तथा धारी टोलदेखि लम्साल डाँडासम्मको गोरेटो सरसफाइ गरिने समाजले जनाएको छ।
कार्यक्रममा धारी टोल, बसेल डाँडा, लम्साल डाँडा, रातमटे क्षेत्र, साझा टोल तथा आँधीमुल मार्ग टोलका बासिन्दालाई सहभागी हुन समाजले आह्वान गरेको छ। साथै सत्रसय फाँटका सम्पूर्ण बासिन्दालाई आफ्नो समय र क्षमताअनुसार सामूहिक सरसफाइमा जोडिन वा कम्तीमा आफ्नै घर वरपरको क्षेत्र सफा राख्न आग्रह गरिएको छ।
डेंगु रोकथाममा समुदायको भूमिका
डेंगुको संक्रमण बढ्दै जाँदा अस्पतालमा उपचार खोज्नुभन्दा पहिले नै समुदायले जोखिम घटाउने काम गर्नुपर्ने स्वास्थ्यकर्मीहरूको जोड रहँदै आएको छ। विगतमा आँबुखैरेनी क्षेत्रमा पनि डेंगु संक्रमण उल्लेख्य रूपमा बढेपछि ‘खोजौँ र नष्ट गरौँ’ अभियानमार्फत लामखुट्टेको प्रजननस्थल नष्ट गर्ने प्रयास गरिएको सार्वजनिक विवरण छ।
यस अर्थमा आँधीमुल नेपाली कल्याण समाजले दुई महिनादेखि गर्दै आएको नियमित सरसफाइ अभियान अहिले स्वास्थ्य सुरक्षासँग समेत प्रत्यक्ष जोडिएको देखिन्छ।
सरसफाइ अभियानको महत्व सडक र सार्वजनिक स्थान सफा राख्नुमा मात्र सीमित छैन। घर वरपर फालिएका प्लास्टिकका भाँडा, बोतल, टिनका डब्बा, टायर, गमला तथा पानी जम्न सक्ने अन्य सामग्रीमा लामखुट्टेले प्रजनन गर्न सक्ने भएकाले प्रत्येक घरधुरीको सचेतना र सहभागिता आवश्यक हुन्छ।
श्रमदानसँगै सामाजिक एकताको अभ्यास
आँधीमुल नेपाली कल्याण समाजको अभियानको अर्को महत्वपूर्ण पक्ष भनेको यसले सरसफाइलाई सामूहिक श्रम र सामाजिक एकताको माध्यम बनाउँदै जानु हो।
शनिबार बिहान केही घण्टा आफ्नो व्यक्तिगत कामबाट समय निकालेर सडक, गोरेटो, चौतारा र सार्वजनिक स्थानमा सामूहिक रूपमा श्रमदान गर्नुले समुदायका विभिन्न टोल र पुस्ताबीच सहकार्यको वातावरण निर्माण गर्न सक्छ।
समाजले सरसफाइमा सहभागी हुने स्थानीय बासिन्दाका लागि पानी तथा खाजाको व्यवस्था गर्न इच्छुक दयालु व्यक्तित्वहरूलाई समेत सहयोग गर्न आग्रह गरेको छ। यसले अभियानलाई केवल संस्थाको कार्यक्रम नभई समुदायको साझा अभियान बनाउने उद्देश्य देखाउँछ।
स्थानीय विकासमा ठूलो बजेट वा सरकारी कार्यक्रमको मात्र प्रतीक्षा नगरी नागरिक आफैँले आफ्नो गाउँ–टोलका आधारभूत समस्या समाधानका लागि अघि बढ्नु सामुदायिक सहभागिताको सकारात्मक उदाहरण हो।
‘मेरो घर, मेरो बाटो, मेरो जिम्मेवारी’
डेंगुको जोखिमका बीच सुरु भएको पछिल्लो सरसफाइ अभियानले एउटा सामान्य तर महत्वपूर्ण सन्देश दिन्छ—सार्वजनिक स्वास्थ्य अस्पतालबाट मात्र सुरक्षित हुँदैन; त्यसको सुरुवात घरको आँगन र समुदायको वातावरणबाट हुन्छ।
सरसफाइको जिम्मेवारी स्थानीय सरकार वा कुनै एउटा संस्थाको मात्र नभई प्रत्येक नागरिकको साझा जिम्मेवारी हो। त्यसैले आँधीमुल नेपाली कल्याण समाजको नियमित शनिबारे अभियानले स्थानीय समुदायलाई एउटै प्रश्नतर्फ फर्काएको छ—हामी आफ्नो घर र टोल सफा राख्नका लागि अरूको प्रतीक्षा किन गर्ने?
डेंगुको जोखिम बढेको वर्तमान अवस्थामा यस्तो प्रश्न झन् सान्दर्भिक बनेको छ।
कार्यक्रम विवरण
मिति: २०८३ असोज ३ गते, शनिबार
समय: बिहान ७ बजे
स्थान: धारी चौतारा
मुख्य क्षेत्र: धारी टोल–आचार्यिनी चौतारो–लम्साल डाँडा–बुढीकुवा–कुबेर डाँडा सडक तथा धारी टोल–लम्साल डाँडा गोरेटो
आँधीमुल नेपाली कल्याण समाजको आग्रह:
“सक्नेहरू सामूहिक सरसफाइमा सहभागी बनौँ, नसक्नेहरूले आफ्नै घर वरपरको क्षेत्र सफा राखौँ। स्वस्थ समुदाय निर्माणमा सबैको योगदान आवश्यक छ।”